Journalistiek studeren in Brussel?
01/01/2014 - 01/01/2015
In een (groot)stedelijke en internationale context biedt de Universitaire Associatie Brussel drie soorten opleidingen rond journalistiek aan. Voor elk wat wils.
Journalistiek studeren in Brussel? Evidenter kan het niet. Brussel is immers de hoofdstad van België, waar twee van de drie taalgemeenschappen elkaar permanent ontmoeten. Brussel is verder een kleine, maar superdiverse regio op zich. En bovendien is Brussel het machtscentrum van Europa, de plek waar het Europese beleid vorm krijgt en waar zich de hoofdkwartieren van honderden internationale organisaties en instellingen bevinden.
 
In deze (groot)stedelijke en internationale context biedt de Universitaire Associatie Brussel drie soorten opleidingen rond journalistiek aan. Voor elk wat wils.
 
A. Voor wie?
- Wie een diploma middelbaar onderwijs op zak heeft kan de Professionele Bachelor in de Journalistiek aanvatten aan de Erasmushogeschool Brussel. Een speciale vooropleiding is niet vereist, maar een brede interesse, een goede taalbeheersing en, vooral, de bereidheid om de mouwen op te stropen zijn extra troeven. Aan studenten die reeds elders een diploma of credits hebben behaald verleent de EhB vrijstellingen op basis van elders verworven kwalificaties. Zo kun je een individueel studietraject volgen. Journalist ben je niet, je wordt het en blijft het voor de rest van je leven. De driejarige Professionele Bachelor Journalistiek (JT) wil je daarbij helpen met een kwalitatief hoogstaande opleiding die vlot toegang biedt tot het brede beroepenveld.
- Studenten met een diepgaande interesse in de relatie tussen journalistiek, politiek en democratie, en die hun inzicht willen verdiepen door de confrontatie met theorieën, eigen onderzoek en de praktijk, vinden hun gading in de afstudeerrichting ‘Journalistiek, politiek en democratie' van de opleiding Communicatiewetenschappen aan de Vrije Universiteit Brussel. Deze éénjarige master is direct toegankelijk voor iedereen met een masterdiploma en voor bachelors Communicatiewetenschappen, Toegepaste Taalkunde, Taal- en Letterkunde, Geschiedenis, Politieke Wetenschappen, Sociale Wetenschappen. Andere academische bachelors moeten eerst een voorbereidingsprogramma volgen en professionele bachelors een schakelprogramma (beide niet te combineren met het masterjaar).
- Wie al een academisch diploma verworven heeft (bij voorkeur een masterdiploma), en die in een jaar de competenties wil verwerven om journalist te worden, kan terecht bij de Master of Arts in de Journalistiek van de VUB-vakgroep Toegepaste Taalkunde (TTKA). De opleiding is direct toegankelijk voor iedereen met een masterdiploma en voor bachelors Toegepaste Taalkunde, Taal- en Letterkunde, Geschiedenis, Politieke Wetenschappen, Sociale Wetenschappen en Communicatiewetenschappen. Andere academische bachelors moeten eerst een voorbereidingsprogramma volgen en professionele bachelors een schakelprogramma (beide niet te combineren met het masterjaar). De master in de journalistiek is geen logisch vervolg op de professionele bachelor in de journalistiek omdat hij daarvoor tegelijk te eng en te ruim is: er ligt veel nadruk op praktijkvaardigheden en er wordt verwacht dat de student al een zekere academische specialisatie verworven heeft.
 
B. Wat houdt hetde opleiding in?
- De BA JT kreeg na grondig overleg met het journalistieke werkveld een fris kleedje aangemeten en sluit nauwer dan ooit aan bij het hedendaagse beroepsprofiel van de journalist-redacteur. Het vernieuwde vakkenpakket houdt rekening met maatschappelijke en professionele evoluties en maakt gretig gebruik van dynamische werkvormen; minder klassieke luisterlessen, meer actief leren met probleemgestuurd onderwijs, stages, projecten, en een karrenvracht  journalistieke praktijk. Professionele lesgevers en projectbegeleiders - met heel wat gastdocenten uit de media - staan daarbij centraal. Als enige Vlaamse bachelor biedt deze opleiding al in het tweede jaar een stage aan van 6 weken op een redactie in binnen- of buitenland. In het afstudeerjaar komen daar nog eens 12 stageweken bij. 
 - De master Communicatiewetenschappen heeft een academische focus. Je kijkt met een academische bril, gewapend met theorieën en concepten, naar de verschillende facetten van de innige verhouding tussen media en journalistiek, burgers en politiek in relatie tot onze democratische samenleving. De media vormen immers een belangrijke speler in onze democratische samenleving, zowel in de politieke besluitvorming als in de representatie en mediëring van maatschappelijke identiteiten en breuklijnen.
Je bestudeert hoe burgers zich via de media over het politieke bedrijf informeren en hoe ze via journalistiek en andere genres een bepaald beeld van het politieke bedrijf en van de politieke dimensies in de samenleving te zien krijgen. Ook de manieren waarop media burgers toelaten op bepaalde manieren te participeren in het partijpolitieke en bredere maatschappelijke debat komen aan bod. De aandacht gaat ook uit naar de manieren waarop politieke actoren allerhande de media inschakelen om hun boodschap aan de bevolking over te brengen, en hoe journalisten en andere mediaprofessionals een actieve rol in de politiek spelen, bijvoorbeeld door de overstap te maken naar de politiek of door allerlei vormen van activisme en celebrity politics. Je bestudeert m.a.w. hoe media en journalistiek, door de keuze om bepaalde politiek-maatschappelijke onderwerpen al dan niet te behandelen en door de manier waarop ze dit doen, een belangrijke impact hebben op het politieke spel, op de politieke besluitvorming, en op de denkwijzen over politiek-maatschappelijke thema's.
De masterproef is het sluitstuk van deze master. Daarin doe je zelf een onderzoek doet naar één van de aspecten van de relatie tussen journalistiek, politiek en democratie. Ook de stage is een belangrijk deel van de opleiding: je krijgt ook de kans om je kennis van die relatie te benutten en te verdiepen tijdens een stage van minstens zes weken.
 
- In de MA in de Journalistiek bij TTKA zijn er twee opties: : radio- en tv-journalistiek (RTV) en gedrukte en onlinemedia (GOM). De academische vakken zijn gemeenschappelijk voor de twee opties. Ze reflecteren op het beroep van journalist en op de productie-, representatie- en receptieprocessen van de journalistiek. In een masterproef levert de student het bewijs dat hij/zij zelfstandig die academische reflectie en analyse kan uitvoeren.
Veel aandacht gaat naar taal, zowel naar taalbeheersing en spreek- en schrijfvaardigheid als naar de academische studie van taal als communicatiemiddel. Een vlekkeloze beheersing van het Nederlands is onmisbaar voor wie journalist wil worden.
 
De praktijkvakken zijn verschillend per optie: veel praktijkopdrachten en directe feedback staan daarbij centraal. Naast de wekelijkse opdrachten zijn er ook grotere projecten: de RTV-studenten hebben een journaalweek, waarin ze dagelijks in groepen een televisiejournaal maken, de GOM-studenten maken in groep een webmagazine en een gedrukte krant. De praktijkvakken worden gegeven door docenten die zelf ervaren journalisten zijn.
De stage is een belangrijk deel van de opleiding: gedurende acht à tien weken werkt de student als volwaardig redacteur in een professionele journalistieke omgeving. Na deze opleiding is de student in staat om onmiddellijk mee te draaien op een journalistieke redactie.
 
C. Hoe lang en wat levert het op?
- De Professionele Bachelor in de Journalistiek is een driejarige opleiding.  Met het diploma bachelor Journalistiek (BA Journalistiek) en de bijbehorende competenties heb je een goede uitgangspositie op de arbeidsmarkt. Je kunt ermee aan de slag als journalist/(eind)redacteur of verslaggever bij radio, televisie of geschreven pers; bij persagentschappen, online- en crossmediale redacties, productiehuizen, bedrijfsmedia en uitgeverijen. De opleiding heeft een uitgesproken internationaal-Europees profiel en via een schakelprogramma stap je nadien makkelijk over naar een EhB- of VUB-master.
 
- Met de MA in de Journalistiek van VUB-TTKA ben je in staat om onmiddellijk mee te draaien op een journalistieke redactie. Het grootste gedeelte van onze studenten komt in de journalistiek terecht. Een aantal van onze oud-studenten zijn copywriter geworden of werken als woordvoerder of communicatiemedewerker van organisaties, bedrijven of politici.
 
 
 
D. Nog wat bijzonders?
- Voor de Professionele BA is de uitvalsbasis de campus Media, Management & Maatschappij (MMM) in hartje Brussel. De studenten beschikken er over een multimediaal redactielandschap, state of the art audio- en videomateriaal, pc- en Mac-omgeving, radio- en tv-studio, 8 montagecellen, een eigen magazine, website, radio- en tv-zender. Reeds in het eerste jaar publiceren de studenten op www.erasmix.be. Er wordt intensief samengewerkt met de Brusselse  'Flagey-media', maar ook met andere, vaak nationale media zoals de VRT-nieuwsdienst, Actua-TV, Belga en Knack.
 - Voor de master bij VUB-Commmunicatiewetenschappen hebben de studenten bij voorkeur een diepgaande interesse in de relatie tussen journalistiek, politiek en democratie. Zij willen hun inzicht in die relatie verdiepen door de confrontatie met theorieën, eigen onderzoek en de praktijk.
- De MA in de Journalistiek bij VUB-TTKA verwacht van de studenten een goede kennis van de actualiteit, een grote nieuwsgierigheid en gedrevenheid, en een zekere mate van assertiviteit.
 
 
Meer weten over dit alles? Klik door naar de websites
http://www.erasmushogeschool.be/opleidingen/bachelors/journalistiek
http://www.vub.ac.be/infoover/onderwijs/bama/of-m-commwet.html
http://www.vub.ac.be/journalistiek/